(Alleenstaand) Moederschap en Kunstenaarschap

Ik heb mijn (5 jarige) zoontje net opgehaald van school. Het is een regenachtige dag en omdat we verder niet naar buiten kunnen wil hij achter een film. Prima denk ik, dan kan ik even verder schilderen aan mijn opdracht. Ik hoor een tijd niets van hem en eindelijk voel ik die creatieve  stroom komen waarop ik al die tijd gewacht heb. Eindelijk weer eens een moment waar ik zo lang op wachtte, waar de verf vanzelf zijn weg laat zien. Waarin mijn hoofd stil wordt en ik zie waar het naartoe gaat. Ik jubel van binnen: ja dit is het! Alsof ik al die tijd wist dat dit het ging worden, maar de weg erheen was nog even een raadsel. Ik ben op dreef. En dan… begint mijn zoontje tegen me te praten en dingen van me te vragen.

Ik moet wel antwoorden, want ik ben zijn mama. En hij gaat anders elke minuut door totdat hij mijn aandacht heeft. Ik haal zijn limonade en boterham en vraag hem om nog heel eventjes die film af te kijken, want mama moet iets afmaken. Waarom ook nu, denk ik. Ik was gister de hele vrij van hem om te kunnen schilderen! Maar toen was het er niet, die stroom. En nu wel! Waarom?! Helaas is het moment alweer weg, want mijn zoontje voelt zich in de steek gelaten en door die druk durf ik ook mijn kwast niet meer op het doek te laten gaan. Hopelijk morgen weer een moment. Ik ga maar het avondeten maken. En oja, de was moest ik nog ophangen en de afwas moet nog gedaan worden… terug naar het andere leven, als mama.

Kunstenaarschap en moederschap… beiden een hele grote uitdaging. Vooral die 2 samen.
Kunstenaar zijn is op zich al een grote uitdaging. Niet zozeer de inspiratie vinden of die tot je beschikking hebben (bij mij is er altijd wel inspiratie beschikbaar), maar vooral om er helemaal van rond te komen en jezelf zichtbaar maken is spannend. Om de tijd en moeite die je erin stopt ook te kunnen terugverdienen om van te leven. Daarnaast leven we in een hectische tijd en is er een overvloed aan prikkels. Er wordt veel van je gevraagd. Je hebt snel te veel aan je hoofd, dingen die gedaan moeten worden, dingen waar je aan moet voldoen. Je moet opvallen, wil je gezien worden. Anders kun je het wel vergeten. En dat kan je behoorlijk onder druk zetten, wat soms iets kan doen met je inspiratie. Want om te scheppen, is het nodig om je hoofd stil te hebben en om de ruimte te kunnen voelen om in het creatieproces op te kunnen gaan. 

En toch heeft de kunst mij al die jaren nooit tegengehouden. Als jonge twintiger verkocht ik mijn schilderijen al en gaf ik workshops in intuïtief tekenen. Sinds een paar jaar begin ik steeds serieuzer te verkopen en werk ik ook meer in opdracht.
Ik heb mijn hele leven al een duidelijke voorkeur gehad voor het tekenen en schilderen. Maar het begon ruim 10 jaar geleden toen ik mijn intuïtieve stijl plots ontdekte en daarop begon te vertrouwen. Ik heb geen kunstacademie gedaan. Wel een kunstzinnige opleiding die mij de juiste richting heeft gewezen. Namelijk meer vanuit mijn gevoel te werken en de helende kant van kunst als uitgangspunt te nemen. En later ontdekte ik al doende dat ik olieverf het geschikte medium vond om vorm te geven aan mijn creaties.
De kunst heeft mij nieuwe mogelijkheden laten zien en gaf mij nieuwe opties. Het liet zien wat er in mij leefde en wie ik nog meer ben. En het veranderde steeds van vorm door de jaren heen.

Maar sinds ik moeder werd, kwam daar wel wat verandering in. Ik had in het begin geen tijd (of energie) meer om te schilderen. Ik had nauwelijks tijd om te slapen en douchen. Ik was al blij als ik gewoon mezelf kon verzorgen! Moeder zijn is soms puur een kwestie van aan je basisbehoeften kunnen voldoen. En schilderen is dan een luxe.
Gelukkig vond ik andere methodes om mijn creativiteit te laten stromen: fotografie, schrijven, de natuur in, muziek maken en ja, zelfs huishoudelijke dingen zoals koken of mijn ruimte inrichten en opruimen.
Soms leek de creativiteit volkomen verdwenen te zijn, door de hectiek van de dagen en dingen die er in mijn leven gebeurden. Dan kon ik niet in die creatieve stroom zijn of in ieder geval was dan een schilderij maken een te hoge drempel.

Momenteel vind ik het ook soms moeilijk, omdat mijn inspiratie pas later op de dag op gang komt, net als ik mijn zoontje van school moet halen of als ik echt moet slapen, want de dag erna moeten we op tijd naar school. En anders kan ik weer niet wakker worden in de ochtend.
Er wordt nu van me gevraagd meer binnen bepaalde tijden kunnen werken, terwijl ik als kunstenaar tijdloos wil zijn en mijn gevoel wil kunnen volgen.
Daardoor doe ik soms veel langer over een werk dan dat ik vroeger deed. Vroeger schilderde ik makkelijk de hele dag en nacht door aan iets en was het daarna klaar. Dan zat ik volledig in de energie van het schilderij. En nu moet ik me er vaker van loskoppelen, waardoor het er weer mee verbinden soms heel lastig is.

Het moederschap vraagt van mij een andere manier van werken als kunstenaar.
Terwijl het kunstenaarschap ook weer in een heel nieuw daglicht is komen te staan door het moederschap.

Moeder zijn is ook heel creatief. En ik heb al doende geleerd dat je van vorm kan veranderen of je vorm kan aanpassen. Het vraagt van me creatief te zijn met de mogelijkheden die ik heb. Dus ook creatief omgaan met tijd.
Zolang ik mijn ideaal en verwachtingen kan loslaten en zolang ik de essentie maar kan blijven volgen: creatief zijn, zonder uitkomst.